E-2 vizesi Amerika’da bir işi yönetmek için çalışma ve oturum hakkı verir ama green card vermez. Kalıcı oturum (green card) hedefliyorsan yatırım yollarından biri EB-5’tir. Bu rehber, EB-5’in nasıl işlediğini genel çerçevesiyle anlatır. Ayrıntılar göçmenlik avukatı gerektirir ve kurallar zamanla değişebilir, güncel durum için uscis.gov’u kontrol et.
EB-5 nedir?
EB-5 (employment-based, fifth preference), Amerikan ekonomisine yatırım yapan ve Amerikalılar için iş yaratan yabancılara green card verilen bir göçmen vizesi programıdır. E-2’den farkı şu: EB-5 göçmen vizesidir. Yatırımcı, eşi ve 21 yaşın altındaki evli olmayan çocukları aynı başvuruyla kalıcı oturum alabilir.
Yatırım tutarları
Mevcut kurallara göre iki temel tutar var:
- $1.050.000: Standart minimum yatırım.
- $800.000: Hedef istihdam bölgesi (TEA) için indirimli tutar. TEA, kırsal bir bölge ya da işsizlik oranı ulusal ortalamanın belirgin biçimde üstünde olan bir alan olarak tanımlanır.
Bu tutarlar 2022’deki EB-5 Reform ve Dürüstlük Yasası ile belirlendi. Yasa ayrıca kırsal bölgeler için ayrılmış vize kotaları getirdi. Bu kotalar, bekleme süresi açısından avantaj sağlayabiliyor ama süre proje ve dönem bazında değişiyor. Net bir süre vaat eden herkese temkinli yaklaş.
Bölgesel merkez mi, doğrudan yatırım mı?
Bölgesel merkez (regional center) yatırımı. Yatırımcı, USCIS onaylı bir bölgesel merkezin bağlı olduğu bir projeye ortak olur. Çoğu yatırımcı bu yolu seçer çünkü işi kendisi yönetmek zorunda değildir. Bu durumda başvuru formu I-526E’dir. Yazının hazırlandığı tarihte bu formun resmi başvuru ücreti $11.160 olarak yayınlanmıştır, güncel tutarı uscis.gov’da kontrol et.
Doğrudan yatırım. Yatırımcı kendi işini kurar ya da satın alır. Bu durumda form I-526’dır ve yatırımcının aktif yönetimde olması beklenir.
Bölgesel merkez programının yetki süresi yasal olarak sınırlıdır. Mevcut düzenleme 30 Eylül 2027’ye kadar geçerlidir. Programın yenilenip yenilenmeyeceği ve nasıl yenileneceği takip edilmesi gereken bir konudur.
Şartlar
- Yasal kaynaklı para. Yatırımın kaynağı açık ve belgeli olmalı. Maaş, şirket kârı, mülk satışı, miras gibi her kalem için belge zinciri gerekir. Süreçte en çok zaman alan konu çoğunlukla budur.
- Risk altında olma. Para yatırımcının elinden fiilen çıkmalı. Garantili geri ödeme vaat eden yapılar EB-5 kurallarına aykırıdır.
- İstihdam. Yatırım, yatırımcı başına en az 10 tam zamanlı iş yaratmalı ya da korumalı. Bölgesel merkez projelerinde dolaylı işler de sayılabilir, doğrudan yatırımda ise çalışan işe alınmalıdır.
Süreç: aşama aşama
- Proje seçimi ve due diligence. En kritik adım. Projenin geçmişi, hukuki yapısı, bina izinleri ve iş yaratma modeli kontrol edilir. EB-5 sektöründe dolandırıcılık vakaları görüldüğü için bağımsız bir hukuk ve finans incelemesi şarttır.
- Yatırım ve fon kaynağı dosyası. Para proje hesabına transfer edilir, belgeler hazırlanır.
- I-526E ya da I-526 başvurusu. USCIS işleme alır, süre dönemine göre değişir.
- Göçmen vizesi ya da statü değişikliği. Türkiye’de yaşıyorsan konsolosluk üzerinden göçmen vizesi başvurusu yapılır. Amerika’da zaten yasal statüde bulunuyorsan, uygunsa durum değişikliği yoluyla da ilerlenebilir. Ülkeye göre vize numarası bekleme durumu değişir, bunun için aylık Visa Bulletin’e bakılır.
- Şartlı green card (2 yıl). Girişte alınan green card başlangıçta 2 yıllık, yani şartlıdır.
- I-829. Şartlı green cardın bitmesinden önceki 90 günlük dönemde, şartların kaldırılması için I-829 dilekçesi verilir. Yatırımın devam ettiği ve işlerin yaratıldığı kanıtlanır. Onaylanınca kalıcı (10 yıllık) green card verilir.
E-2 mi EB-5 mi?
| E-2 | EB-5 | |
|---|---|---|
| Statü | Göçmen olmayan vize | Green card |
| Yatırım | Alt sınır yok, işe orantılı | $800.000 ya da $1.050.000 |
| İş yönetimi | Zorunlu | Bölgesel merkezde gerekmez |
| Aile | Eş ve 21 yaş altı çocuklar | Eş ve 21 yaş altı çocuklar |
| Süre | Yenilenebilir | Kalıcı oturum |
E-2 daha düşük bütçeyle başlar ve işi aktif yönetmeni gerektirir. EB-5 daha yüksek tutar ister ama green card sağlar. Seçim; bütçene, hedefine ve işe aktif bakmak isteyip istemediğine bağlıdır. İkisini yan yana görmek için yatırımcı vizesi sayfamıza bak.
Dikkat edilecekler
- “Garantili green card” vaat eden yoktur. Her başvuru incelenir ve reddedilebilir.
- Satış baskısı kullanan aracılara dikkat. Komisyon alan aracılar proje riskini küçük gösterebilir.
- Para yatırımının riskini ve kaybedebileceğini kabul etmen gerekir. Yatırımın geri dönüşü proje başarısına bağlıdır.
- Lisanslı bir Amerikalı göçmenlik avukatı olmadan başvuruya girme.
Özet
- EB-5, yatırım yoluyla green card sağlar. Tutarlar $1.050.000 ve TEA için $800.000.
- Bölgesel merkez yatırımı için I-526E, doğrudan yatırım için I-526 kullanılır.
- Önce 2 yıllık şartlı green card verilir, sonra I-829 ile kalıcı hale getirilir.
- En kritik adımlar proje due diligence’ı ve paranın kaynağını belgelemektir.
- Güncel kurallar ve ücretler için uscis.gov’a bak, kendi profilin için avukat görüşü al.
Son güncelleme: 22 Eylül 2026. Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki ya da finansal tavsiye değildir. Resmi kurallar ve ücretler değişebilir, güncel bilgi için travel.state.gov ve uscis.gov’u kontrol et.